Electrovliegen vs brandstofvliegen, 7 jaar later
De beschreven vergelijking tussen brandstof en elektro van 7 jaar geleden is inmiddels een beetje gedateerd. De balans is verschoven richting elektro. De brushless motoren zijn inmiddels “algemeen goed” geworden. Zelfs de chinese “”cheap”” motoren doen het prima, tenminste in mijn modellen. De nicd en nimh accu’s zijn inmiddels al een aantal jaar of wat vervangen door accus met lipo technologie. En ook de prijs van deze lipo technologie is de laatste jaren flink gezakt.
Gaan we als voorbeeld opnieuw uit van boven staand model “ Rebel” dan ontstaat een ander plaatje dan in 2002. De Rebel, of een soortgelijk vliegtuig, uitgerust met B-merk spullen:
|
gewicht (gram) |
prijs (dollar) |
|
|
Motor TGY AerodriveXp SK Series 42-60 500Kv / 1475W |
290 |
38 |
|
Accu ZIPPY Flightmax 5000mAh 6S1P 30C |
770 |
119 |
|
Regelaar TURNIGY Sentilon100A HV 5-12S BESC (Ver4) |
125 |
109 |
|
1185 |
266 |
is zeker geen “underperformer”. Het gewichtsverschil met de brandstof viertakt variant is min of meer verdwenen. Dat geeft hoop voor de vliegperformance, met name in de opwaartse delen van de figuren.
Verder valt op dat het prijsverschil met de OS viertakt vrijwel is verdwenen. Dit is een beetje een oneerlijke vergelijking omdat OS een A merk brandstof motor is en de TURNIGY een B-merk elektromotor. Maar toch. In 2002 was het alleen de mogelijk F3A achtige vliegperformance te behalen met A-merk spullen waar je dan honderden euro’s meer aan kwijt was. Ik denk dat je mag stellen dat die tijd achter ons ligt.
Alleen nog de hoeveelheid beschikbare energie is sterk minder dan die in de brandstof variant. En dat merk je in een beperking van de vliegtijd zodra je de gasknuppel (te) vaak naar vol vermogen schuift.. De geschatte beschikbare elektrische energie uit het lipo pakket in bovenstaande tabel komt op Eb = ingaande energie * rendement. Ingaande energie = 6 (6 cellen) * 3.6 (Volt) * 5 (A)* 3600 (s)= 0.39MJ. Eb = 0.39MJ * 0.85=0.33MJ. Dat is altijd nog ruim de helft minder dan wat er uit een 300ml tankje gevuld met ethanol te halen valt. Dit betekent dat waar je met de brandstof variant nog lekker 15min. lang volgas kan “raggen”, is er bij eenzelfde vliegstijl met de elektro variant de jus na een minuut of 7 wel uit. En krijgt de chinese elektromotor het waarschijnijk toch wel wat heet. Bij “normaal” vlieggedrag zal de vliegtijd waarschijnlijk uitkomen op 10-15min. De lipo accu moet vervolgens weer ruim een uur aan de lader. In de F3A wereld wordt dit gebrek aan energie opgelost door meer lipo accu’s mee te nemen in het vliegtuig. En ook door gebruik te maken van lichte en sterke constructies zodat met de extra accu het vlieggewicht toch binnen de perken blijft. Op een andere manier bezien: een brandstof kist kan altijd nog wat simpeler en steviger worden gebouwd dan een elektro kist bij gelijke prestaties.
Dus als mij de vraag wordt gesteld of de elektro motor de brandstof motor verslagen heeft dan is mijn antwoord vooralsnog: nee, elektro is ongeveer halverwege.
Kan ik mensen inmiddels aanraden om op elektro over te stappen? Ja, elektro is een goed alternatief voor de beginnende vlieger. Voor zwevers met hulp motor en kleine modellen (<1.5m spanwijdte) is de discussie voorbij. Elektro aandrijvingen zetten de toon. Voor motor modellen (>1.5m spanwijdte) ,van trainers tot F3A kunstvlucht kisten, moet men met een elektro aandrijving op de kleintjes letten, meer puzzelen omdat de lipo’s net wel/niet passen in het volgende model, toch daardoor wat meer investeren, tijdens het vliegen zuinig met de beschikbare energie omspringen dan wel genoegen nemen met wat minder vliegduur per vlucht.
De ontwikkeling van lipo’s gaat door. De nieuwste generatie lipo’s laat zich laden met 5C! Dat wil zeggen dat na een kwartiertje laden de lipo accu weer vol zit en dat is erg handig. Met twee accu pakketten kan dan de hele middag worden doorgevlogen. Nog even een jaar of 2 geduld voordat deze accu’s betaalbaar zijn.
Het lijkt me leuk om over een jaar of 7 de balans opnieuw op te maken.
B-merk elektrospullen voor aantrekkelijke prijs:
http://www.hobbycity.com/hobbycity/store/uh_index.asp
Nieuwe generatie accu’s die je met 5C kunt laden:
http://www.neumotors.com/Site/Welcome.html
Vroeger de Rebel, vervangen door de kleinere Roco M:
http://www.fvk.de